Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.
Ο όρος “συγκινησιακή πανούκλα” δεν είναι υποτιμητική φράση. Δεν υπονοεί καμιά συνειδητή μοχθηρία, ηθικό ή βιολογικό εκφυλισμό, ανηθικότητα κλπ. Ένας οργανισμός, που η φυσική του κινητικότητα παρεμποδίζεται συνεχώς από τη γέννησή του, αναπτύσσει τεχνητές μορφές κίνησης, κουτσαίνει ή περπατάει με δεκανίκια. Με τον ίδιο τρόπο, ένας άνθρωπος διασχίζει τη ζωή με τα δεκανίκια της συγκινησιακής πανούκλας, όταν οι εκφράσεις της φυσικής αυτορυθμιζόμενης ζωής έχουν κατασταλεί από τη γέννησή του. Ο άνθρωπος που έχει προσβληθεί από την συγκινησιακή πανούκλα χωλαίνει χαρακτηρολογικά. Η συγκινησιακή πανούκλα είναι μια χρόνια βιοπάθεια του οργανισμού. Εισέβαλε στην ανθρώπινη κοινωνία μαζί με την πρώτη μαζική καταπίεση της γενετήσιας σεξουαλικότητας. Έγινε μια ενδημική ασθένεια και έχει τυραννήσει τους ανθρώπους σ’ όλο τον κόσμο για χιλιάδες χρόνια. Δεν υπάρχει βάση για να υποθέσουμε ότι η συγκινησιακή πανούκλα μεταβιβάζεται κληρονομικά από μάνα σε παιδί. Σύμφωνα με τη γνώση μας, εμφυτεύεται στο κάθε παιδί από τις πρώτες μέρες της ζωής του. Είναι μια ενδημική ασθένεια, σαν τη σχιζοφρένεια ή τον καρκίνο, με μια αξιοσημείωτη διαφορά, δηλαδή, το ότι εκδηλώνεται ουσιαστικά στην κοινωνική ζωή. Η σχιζοφρένεια και ο καρκίνος είναι βιοπάθειες, που μπορούν να θεωρηθούν σαν αποτέλεσμα της καταστροφής που φέρνει η συγκινησιακή πανούκλα στην κοινωνία. Οι επιδράσεις της συγκινησιακής πανούκλας φαίνονται στον ανθρώπινο οργανισμό καθώς και στην κοινωνική ζωή. Κάθε τόσο η συγκινησιακή πανούκλα εξελίσσεται σε επιδημία, ακριβώς όπως και κάθε άλλη μεταδοτική ασθένεια, όπως η βουβωνική πανούκλα ή η χολέρα. Τα επιδημικά ξεσπάσματα της συγκινησιακής πανούκλας εκδηλώνονται με πλατιά διαδεδομένη και άγρια έξαρση του σαδισμού και της εγκληματικότητας, σε μικρή και μεγάλη κλίμακα. Μια τέτοια έξαρση ήταν η καθολική ιερά εξέταση του Μεσαίωνα. Ο διεθνής φασισμός του εικοστού αιώνα είναι μια άλλη.
…
Η φύση της συγκινησιακής πανούκλας έχει ανάγκη τη δύναμη της αστυνομίας και αυτός είναι ο τρόπος που διαδίδεται.
…
Κανείς δε θα θεωρήσει προσβολή το ότι πάσχει από μια καρδιοπάθεια ή ότι είναι νευρικός. Κανείς δε θα ‘πρεπε να θεωρήσει προβολή το ότι πάσχει από οξεία προσβολή συγκινησιακής πανούκλας.
…
Ένα ουσιαστικό και βασικό χαρακτηριστικό της αντίδρασης συγκινησιακής πανούκλας είναι ότι η πράξη και το κίνητρο της πράξης δεν συμπίπτουν ποτέ. Το πραγματικό κίνητρο είναι κρυμμένο και σαν αιτία της πράξης παρουσιάζεται ένα πλαστό κίνητρο.
…
Ο υγιής άνθρωπος δεν επιθυμεί να επιβάλλει τον τρόπο ζωής του σε κανέναν, αλλά θα θεραπεύσει και θα βοηθήσει τους άλλους όταν του ζητηθεί και όταν μπορεί. Σε καμιά περίπτωση ένα υγιές άτομο δε θα θέσει νόμο ότι καθένας “πρέπει να είναι υγιής”.
…
Το υγιές άτομο δεν έχει καμιά τάση για να επιβάλλει με τη βία τον τρόπο ζωής του στους άλλους, γιατί τα κίνητρα της συμπεριφοράς του συνδέονται συγκεκριμένα με τη δική του ζωή και όχι με οποιουδήποτε άλλου. Ο άνθρωπος που έχει προσβληθεί από συγκινησιακή πανούκλα, ξεχωρίζει από το υγιές άτομο από το γεγονός ότι προβάλλει τις απαιτήσεις του όχι μόνον στον εαυτό του αλλά, πάνω απ’ όλα, στο περιβάλλον του. Σε περιστάσεις που το υγιές άτομο κάνει προτάσεις και βοηθάει, που χρησιμοποιεί τις δικές του εμπειρίες σαν παράδειγμα για τους άλλους, αφήνοντάς τους ν’ αποφασίσουν αν θα τις ακολουθήσουν, το άτομο που έχει προσβληθεί από συγκινησιακή πανούκλα επιβάλλει τους τρόπους ζωής του στους άλλους με τη βία. Άτομα που έχουν προσβληθεί από συγκινησιακή πανούκλα δεν ανέχονται απόψεις που απειλούν τη θωράκισή τους ή ξεσκεπάζουν τα παράλογα κίνητρά τους. Το υγιές άτομο χαίρεται όταν φωτίζονται τα κίνητρά του. Το πανουκλιασμένο άτομο κυριεύεται από φρενίτιδα. Όταν απόψεις αντίθετες προς τις δικές του παρεμποδίζουν τη ζωή του και την εργασία του, το υγιές άτομο ρίχνεται σε μια λογική μάχη για τη διατήρηση του δικού του τρόπου ζωής. Το πανουκλιασμένο άτομο μάχεται ενάντια σ’ άλλους τρόπους ζωής, ακόμα κι αν δεν τον αφορούν με κανένα τρόπο. Εξαναγκάζεται να πολεμήσει, επειδή νιώθει την ύπαρξη άλλων τρόπων ζωής σαν πρόκληση.
…
Η ροπή στη συγκινησιακή πανούκλα είναι παγκόσμια. Δεν υπάρχει ξεκάθαρος διαχωρισμός ανάμεσα σ’ εκείνους που προσβλήθηκαν και σ’ εκείνους που έμειναν αμόλυντοι από την πανούκλα. Όπως κάθε άνθρωπος, κάπου στο βάθος, είναι επιρρεπής στον καρκίνο, τη σχιζοφρένεια ή τον αλκοολισμό, έτσι ακόμα και ο πιο υγιής και πιο καταφατικός στη ζωή ανάμεσά μας είναι επιρρεπής σε παράλογες αντιδράσεις πανούκλας.
…
Η περιφέρεια της συγκινησιακής πανούκλας συμπίπτει περίπου με την πλατιά περιφέρεια της κοινωνικής κατάχρησης, που πάντα πολεμούσε και ακόμα πολεμάει κάθε κίνημα κοινωνικής ανεξαρτησίας. Με μερικούς περιορισμούς, μπορεί να ειπωθεί ότι η σφαίρα της συγκινησιακής πανούκλας συμπίπτει με την σφαίρα της “πολιτικής αντίδρασης” και ίσως ακόμη με την αρχή της πολιτικής γενικότερα.
…
Δεν είναι εκπληκτικό το ότι η ειλικρίνεια και η ευθύτητα, αν και τόσο εγκωμιασμένοι τρόποι συμπεριφοράς, σπάνια συμπεριλαμβάνονται στις ανθρώπινες συναλλαγές. Είναι πραγματικά τόσο σπάνιες, που οι περισσότεροι άνθρωποι ξαφνιάζονται όταν περιστασιακά εμφανίζονται. Αν κρίνει κανείς από τα “πολιτιστικά” μας ιδεώδη, θα περίμενε την ειλικρίνεια και την ευθύτητα να είναι καθημερινές, αυτονόητες στάσεις. Το γεγονός ότι δεν είναι, ότι αντιμετωπίζονται με κατάπληξη, ότι οι ειλικρινείς και ευθείς άντρες και γυναίκες θεωρούνται τέρατα, λίγο “τρελούτσικοι στο μυαλό”, ότι, πράγματι, το να είσαι τίμιος και ειλικρινής συνεπάγεται ισχυρούς κοινωνικούς κινδύνους…
Βίλχελμ Ράιχ
Η ανάλυση του χαρακτήρα
Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.